20-05

Principekwesties | Zuidas

Een van de vragen die je op familiefeestjes krijgt als advocaat: hoe kan je nou mensen verdedigen die foute dingen hebben gedaan? Heb je dan geen principes?

Als Zuidas-advocaat kan je dan fijntjes uitleggen dat jouw baan zich niet in de grimmige sfeer van een politiebureau of strafrechtbank plaatsvindt. Jij verdedigt geen drugsdealers of moordenaars. Jij wordt niet ‘s nachts wakker gebeld omdat een cliënt iemand dronken de hersens heeft ingeslagen. Jouw handen zijn, net als de witte boorden en de reputatie van jouw Zuidas-cliënten, helderwit. 

Maar op de Zuidas ben je niet vrij van morele dilemma’s tijdens je werk. Ook daar word je geconfronteerd met je principes. Je mag dan keurig links stemmen, maar hoe zit het met je als je een bedrijf moet verdedigen dat massa’s mensen ontslaat omdat zij hun productie naar een lage lonen land verplaatst? Of als je cliënten vraagt een belastingconstructie op te tuigen die op belastingontduiking lijkt? Of een geheimhoudingsverklaring te maken die een schandaal in de doofpot houdt? 

Vooropgesteld is dat je als advocaat je cliënt verdedigt, je verdedigt niet wat hij wel of niet gedaan heeft. Ook een ‘foute’ cliënt heeft recht op juridische bijstand. Zonder advocaten is er geen eerlijk rechtssysteem, zonder rechter geldt het recht van de sterkste. En zonder het rechtssysteem is er dus geen veilige basis voor onze democratie. Maar we kunnen niet ontkennen dat het rechtssysteem vatbaar is voor beïnvloeding. Geld koopt nu eenmaal ‘billable uren’ van dure advocaten, die het rechtssysteem voor hun rijke en machtige cliënten naar hun hand kunnen zetten. 

Het talent trekt naar de Zuidas, aangetrokken door geld en glamour. De slimste jongens en meisjes zitten dus bij de dure kantoren en die kunnen voor veel geld de loopholes vinden. 

Wanneer je als advocaat wordt gevraagd om het recht daarvoor te gebruiken, dan is het de vraag of je daaraan mee moet werken. 

Je principes stoppen niet zodra de ‘billable timer’ loopt. Alleen omdat je cliënt vraagt om iets voor hem te fixen, betekent dat niet dat je dat klakkeloos voor hem of haar moet doen. Een goede advocaat heeft een sterk gevoel voor ethiek. Hij zegt nee tegen cliënten als dat moet. Ook al dreigt die cliënt dan naar een andere spiegeltoren te gaan waar ze hem wél willen helpen met zijn immorele verzoek. Laat die cliënt gaan. Uiteindelijk help je die cliënt niet door die verzoeken juridisch vorm te geven. Schandalen komen uit en reputaties worden beschadigd, zoals we elke dag op de voorkant van de krant zien. Nee, je helpt je cliënten pas echt door te zeggen: “wat je wil doen is niet ok, ik help daar niet aan mee.” Maar dit is wat ik wel voor je kan doen. Want een moreel juiste oplossing is uiteindelijk ook in jouw belang. 

Als alle jonge advocaten op de Zuidas zich zo zouden opstellen, dan verbetert de reputatie van de Zuidas. Dan wordt het een plek waar business alle mensen in het land beter maakt, in plaats van een paar. En waar geen financiële producten worden ontwikkeld die het belang van de klant ondermijnt. Waar belastingontduikers zich niet kunnen verschuilen achter constructies met dure woorden en verre belastingoorden. Waar schandalen niet kunnen broeien achter geheimhoudingclausules. 

- ZoZuidas


Zuidas elke zondag om 21.15 uur bij BNNVARA op NPO 3